Maasbommel is klein. Heel klein. Rond 1550 was het een van de kleinste Gelderse steden, met een oppervlakte van slechts vijf hectare. Nijmegen was twaalf keer zo groot. En toch: Maasbommel was een Hanzestad. Dit was in de middeleeuwen de kleinste Hanzestad van Nederland. Dat is niet niets.
In 1312 krijgt Maasbommel stadsrechten van Reinoud I, graaf van Gelre. De gunstige ligging in een lus van de Maas maakt het mogelijk er een haven van enige betekenis te ontwikkelen. Maasbommel krijgt dan ook recht op een jaarmarkt. Die markten doen hun werk. Ze trekken kooplieden aan uit alle windstreken. De graven en later de hertogen van Gelre hebben economische belangen bij Maasbommel. Ze laten er munten slaan en Maasbommel wordt tijdelijk een muntplaats.
De Hanze neemt de stad als bijstad van Nijmegen op in het handelsverbond. Dit gebeurt in een uitnodiging aan Nijmegen als hoofdstad voor een Hanzevergadering in 1556. In het kwartier Westfalen met Keulen als hoofdstad is Nijmegen een hoofdstad met vier officiële bijsteden: Tiel, Zaltbommel, Maasbommel en Gendt.
In die tijd stond Maasbommel met name bekend om de visserij en de mandenmakers en werd ook wel de Snoekenstad genoemd. De wol die boeren tussen Maas en Waal produceerden ging naar Nijmegen, want Maasbommel had geen lakenhal. Daarom ging de wol naar Nijmegen, waar vanaf 1382 al een Gewand- of Lakenhal was. Ook internationaal was de stad in beeld: het staat vast dat de stad Lombarden aantrok, die op de jaarmarkten hun tafel opstelden om geld te wisselen en geld tegen rente te lenen.
Een groot deel van wat er ooit op papier stond over Maasbommel is verloren gegaan. In 1674 veroverde een Frans leger de stad. Er brak brand uit en er was plundering, waardoor er weinig over is gebleven op papier. Wat er wel bewaard bleef, bewijst genoeg: dit was een stad die meetelde.
Twee Bommel's, één rivier verder. Zaltbommel lag aan de Waal, Maasbommel aan de Maas. Beide bijsteden van Nijmegen, beide onderdeel van hetzelfde kwartier binnen de Hanze. De schepen die langs de ene stad voeren, deden ook de andere aan. Handel verbond wat geografie scheidde.
Het dorp is rustig, maar de omgeving is dat bepaald niet. De Gouden Ham, het waterrecreatiegebied tussen Appeltern en Maasbommel, is een uniek gebied waar het zowel in als rondom het water heerlijk toeven is. Bootverhuur, rondvaarten, campings en restaurants: je vindt het er allemaal. Je kunt er wandelen, zwemmen, vissen, suppen, een bootje huren, waterskiën en banaanvaren. Op de dijk bij de trailerhelling vind je een muurschildering die verwijst naar het Hanzeverleden: Maasbommel stond in de Hanzetijd bekend om zijn mandenvlechterij en dat is terug te zien in dit kunstwerk. Voor wie de geschiedenis te voet wil beleven, brengt een speciaal Hanzerondje vanuit Nijmegen je langs de Sint-Lambertuskerk, Stoomgemaal de Tuut en Kasteel Hernen. En vlak om de hoek ligt Bloemenpark Appeltern, het grootste tuininspiratiepak van Nederland. Klein dorp, groot gebied.
